Glasgow-Blatchford Score: Krwawienie z Górnego Odcinka Przewodu Pokarmowego
Glasgow-Blatchford Score (GBS) jest walidowanym narzędziem do stratyfikacji ryzyka i określenia pilności endoskopii u pacjentów z krwawieniem z górnego odcinka przewodu pokarmowego (UGIB). Kalkulator nie wymaga endoskopii do obliczenia wyniku.
Parametry i Punktacja GBS
| Parametr | Wartość | Punkty |
|---|---|---|
| Azot mocznika (mmol/L) | 6,5–7,9 | 2 |
| 8,0–9,9 | 3 | |
| 10,0–24,9 | 4 | |
| ≥ 25,0 | 6 | |
| Hemoglobina mężczyźni (g/dL) | 12,0–12,9 | 1 |
| 10,0–11,9 | 3 | |
| < 10,0 | 6 | |
| Hemoglobina kobiety (g/dL) | 10,0–11,9 | 1 |
| < 10,0 | 6 | |
| Ciśnienie skurczowe (mmHg) | 100–109 | 1 |
| 90–99 | 2 | |
| < 90 | 3 | |
| Tętno ≥ 100/min | — | 1 |
| Krwiste wymioty | — | 2 |
| Omdlenie | — | 2 |
| Choroba wątroby | — | 2 |
| Niewydolność serca | — | 2 |
Interpretacja: GBS 0 = niskie ryzyko (bezpieczne leczenie ambulatoryjne); GBS ≥ 1 = pilna endoskopia.
Punktacja Glasgow-Blatchford w zakresie krwawienia
Stratyfikacja pacjentów z krwawieniem z górnego odcinka przewodu pokarmowego
Historia pacjenta
Badanie kliniczne
Wyniki laboratoryjne
Punktacja Glasgow-Blatchford w zakresie krwawienia
Kiedy Stosować Kalkulator GBS
- Przy każdym pacjencie zgłaszającym się z podejrzeniem UGIB (smoliste stolce, hematemeza, wstrząs)
- Przy decyzji o hospitalizacji vs. leczeniu ambulatoryjnym (GBS = 0 pozwala bezpiecznie wypisać)
- Przy ocenie pilności endoskopii: GBS ≥ 12 wymaga endoskopii w trybie pilnym (< 12 godzin)
- Przy ocenie ryzyka nawrotu krwawienia i potrzeby przetoczenia krwi
Ograniczenia
- GBS nie ocenia źródła krwawienia (żylaki vs. wrzód) ani cechy zagrożenia nawrotem przy endoskopii (Forrest)
- Przy pacjentach z przewlekłą mocznią podwyższony azot mocznika może zawyżać GBS bez związku z krwawieniem
- GBS nie zastępuje endoskopii; jest narzędziem triażu, a nie diagnostycznym
Często Zadawane Pytania
Co oznacza GBS = 0 i co dalej z takim pacjentem? GBS = 0 identyfikuje pacjentów z bardzo niskim ryzykiem interwencji medycznej. Wytyczne BSG i ESGE dopuszczają wypisanie tych pacjentów bez hospitalizacji z zaleceniem planowej endoskopii ambulatoryjnej. Warunkiem jest stabilność hemodynamiczna i dostęp do kontroli.
Kiedy endoskopia jest pilna przy UGIB? ESGE 2021 zaleca endoskopię w ciągu 24 godzin od przyjęcia przy niestabilnym lub wysokim GBS (≥ 12). Przy hemodynamicznej niestabilności (wstrząs, hematemeza aktywna, Hb < 8 g/dL mimo przetoczenia) endoskopia jest wskazana w ciągu 12 godzin po stabilizacji.
Jaka jest różnica między GBS a skalą Rockall? GBS jest obliczany przed endoskopią (pre-endoskopowy), co umożliwia triażowanie bez badania. Skala Rockall jest bardziej kompletna i obejmuje wyniki endoskopii, lecz wymaga jej wykonania. GBS jest narzędziem triażu; Rockall — prognozy i monitorowania.
Kalkulator GBS krwawienie GI →
Źródła
- Blatchford O, et al. A risk score to predict need for treatment for upper-gastrointestinal haemorrhage. Lancet. 2000;356(9238):1318-1321.
- Gralnek IM, et al. Diagnosis and management of nonvariceal upper gastrointestinal hemorrhage: ESGE Guideline 2021. Endoscopy. 2021;53(3):300-332.
