HDRS Kalkulator: Skala Depresji Hamiltona
Skala Depresji Hamiltona (HDRS, Hamilton Depression Rating Scale, HRSD) jest standardowym narzędziem do oceny ciężkości epizodu depresyjnego przez klinicystę. Kalkulator oblicza wynik na podstawie ustrukturyzowanego wywiadu i kategoryzuje nasilenie depresji.
Kategorie Nasilenia Depresji wg HDRS-17
| Wynik HDRS-17 | Nasilenie depresji |
|---|---|
| 0–7 | Brak depresji lub remisja |
| 8–13 | Łagodna depresja |
| 14–18 | Umiarkowana depresja |
| 19–22 | Ciężka depresja |
| ≥ 23 | Bardzo ciężka depresja |
Najszerzej stosowana jest wersja 17-itemowa (HDRS-17). Wersje 21- i 24-itemowe obejmują dodatkowe objawy.
Skala Depresji Hamiltona (HDRS/HAM-D) — Nasilenie Depresji
HAM-D — kliniczna ocena nasilenia depresji i odpowiedzi na leczenie farmakologiczne
• ze strony przewodu pokarmowego (suchość w ustach, wzdęcia, niestrawność, biegunka, skurcze, odbijanie);
• sercowo-naczyniowe (kołatanie serca, bóle głowy);
• oddechowe (hiperwentylacja, wzdychanie);
• częstotliwość oddawania moczu;
• potliwość.
Kiedy Stosować Kalkulator HDRS
- Przy wstępnej ocenie nasilenia depresji przed wdrożeniem leczenia farmakologicznego lub psychoterapii
- Przy monitorowaniu odpowiedzi na leczenie przeciwdepresyjne (zazwyczaj co 2–4 tygodnie)
- Przy ocenie remisji: docelowe HDRS-17 ≤ 7 pkt
- Przy kwalifikacji do badań klinicznych i ocenie pierwotnych punktów końcowych dotyczących nasilenia depresji
- Przy porównaniu nasilenia depresji między wizytami lub przed i po interwencji terapeutycznej
Ograniczenia
- HDRS jest skalą ocenianą przez klinicystę (heterooceną), a nie kwestionariuszem samooceny; wymaga przeszkolenia oceniającego
- Skala kładzie nacisk na somatyczne objawy depresji (bezsenność, utrata masy ciała), co może zawyżać wyniki u pacjentów z chorobami somatycznymi
- HDRS nie jest narzędziem diagnostycznym — rozpoznanie depresji wymaga oceny klinicznej wg kryteriów DSM-5 lub ICD-11
Często Zadawane Pytania
Jaka jest różnica między HDRS a PHQ-9? HDRS jest skalą heterooceną (ocenianą przez klinicystę), natomiast PHQ-9 jest narzędziem samooceny pacjenta. HDRS jest standardem w badaniach klinicznych, PHQ-9 jest bardziej praktyczny w przesiewie ambulatoryjnym. Oba narzędzia mierzą nasilenie depresji, lecz z różnych perspektyw.
Jak definiuje się odpowiedź na leczenie i remisję w HDRS? Odpowiedź na leczenie (response) definiuje się jako redukcję wyniku HDRS-17 o ≥ 50% względem wartości wyjściowej. Remisja definiowana jest jako HDRS-17 ≤ 7 pkt, co odpowiada braku lub minimalnym objawom depresji. Oba progi są używane jako punkty końcowe w badaniach klinicznych.
Ile pozycji obejmuje HDRS i jak jest oceniany? Najszerzej stosowana wersja HDRS-17 obejmuje 17 pozycji. Większość pozycji jest oceniana na skali 0–4 (nasilenie od braku do ciężkiego), niektóre na skali 0–2. Ocena zajmuje 15–30 minut i jest przeprowadzana podczas ustrukturyzowanego wywiadu przez psychiatrę lub przeszkolonego klinicystę.
Kalkulator Hamiltona depresja →
Źródła
- Hamilton M. A rating scale for depression. J Neurol Neurosurg Psychiatry. 1960;23(1):56-62.
- Zimmerman M, et al. What is a clinically meaningful response? A reexamination of the threshold for remission in treatment of depression. J Clin Psychiatry. 2012;73(10):1324-1330.
