NRS 2002 σε Ηλικιωμένους Ασθενείς και Σαρκοπενία
Οι νοσηλευόμενοι ασθενείς ≥ 70 ετών αντιμετωπίζουν τον υψηλότερο κίνδυνο υποσιτισμού και δυσμενών εκβάσεων νοσηλείας. Το NRS 2002 περιλαμβάνει διόρθωση ηλικίας (+1 για ≥ 70 έτη), αναγνωρίζοντας την αυξημένη ευαλωτότητα αυτής της ομάδας. Η αλληλεπίδραση υποσιτισμού και σαρκοπενίας είναι ιδιαίτερα σημαντική στη γηριατρική πράξη.
NRS 2002 — Διατροφική εκτίμηση κινδύνου
Εντοπισμός υποθρεψίας σε νοσηλευόμενους ασθενείς — NRS 2002 βάσει ESPEN
Initial screening
Ιδιαιτερότητες Διατροφικής Αξιολόγησης στους Ηλικιωμένους
Τα τυπικά κριτήρια NRS 2002 μπορεί να δώσουν αποκλίνουσες εκτιμήσεις:
- ΔΜΣ: Φυσιολογικό ΔΜΣ μπορεί να αποκρύπτει σαρκοπενία λόγω αναδιανομής σωματικής σύστασης
- Απώλεια βάρους: Οιδήματα μπορεί να αποκρύπτουν πραγματική απώλεια βάρους
- Πρόσληψη τροφής: Γνωστική έκπτωση μπορεί να δυσκολεύει την αυτοαξιολόγηση
Υποσιτισμός και Σαρκοπενία — Αλληλεπίδραση
| Έννοια | Ορισμός |
|---|---|
| Υποσιτισμός | Έλλειψη ενέργειας και/ή πρωτεΐνης με μετρήσιμες συνέπειες |
| Σαρκοπενία | Προοδευτική απώλεια μυϊκής μάζας και δύναμης |
| Καχεξία | Σύνθετο μεταβολικό σύνδρομο με μυϊκή απώλεια |
| Υποσιτιστική σαρκοπενία | Συνδυασμός και των δύο — συχνός στους ηλικιωμένους |
Κλινικές Συνέπειες Υποσιτισμού στους Ηλικιωμένους
- Διπλάσια νοσοκομειακή θνητότητα σε NRS 2002 ≥ 3 έναντι NRS < 3
- Αυξημένος κίνδυνος λοιμωδών επιπλοκών (πνευμονία, λοίμωξη τραύματος)
- Καθυστερημένη επούλωση τραυμάτων και καταγμάτων
- Συχνότερες πτώσεις και υψηλότερος κίνδυνος επαννοσηλείας
- Απώλεια λειτουργικής ανεξαρτησίας και ποιότητας ζωής
Διατροφικοί Στόχοι στους Γηριατρικούς Ασθενείς
- Ενέργεια: 30–35 kcal/kg/ημέρα (υψηλότερο λόγω υπερμεταβολισμού κατά νόσο)
- Πρωτεΐνη: 1,2–1,5 g/kg/ημέρα — σε χρόνια νόσο και σαρκοπενία έως 1,5–2,0 g/kg/ημέρα
- Βιταμίνη D: 800–2000 IU/ημέρα σε ανεπάρκεια — σημαντική για μυϊκή λειτουργία
- Ασβέστιο: 1000–1200 mg/ημέρα
Πολυεπιστημονική Προσέγγιση
Η διατροφική υποστήριξη είναι αποτελεσματική μόνο σε συνδυασμό με:
- Φυσικοθεραπεία: Ασκήσεις αντίστασης — το μόνο αποδεδειγμένο μέσο αναστρέψιμης σαρκοπενίας
- Γνωστική αξιολόγηση: Σε άνοια — αξιολόγηση δυσφαγίας
- Αναθεώρηση φαρμακευτικής αγωγής: Πολυφαρμακία συχνά προκαλεί ανορεξία (διγοξίνη, μετφορμίνη, ΜΣΑΦ)
Σύνθετη Γηριατρική Αξιολόγηση (CGA) και NRS 2002
Σε ασθενείς με NRS 2002 ≥ 3:
- Αξιολόγηση λειτουργικού επιπέδου (ADL, IADL)
- Σκρίνινγκ γνωστικής έκπτωσης (MoCA, MMSE)
- Αξιολόγηση κινδύνου πτώσεων (Timed Up and Go)
- Διατροφική παρέμβαση σε συντονισμό με ομάδα αποκατάστασης
Διάγνωση Σαρκοπενίας (EWGSOP2)
- Μυϊκή δύναμη: Δύναμη σύσφιξης χεριού < 27 kg (άνδρες), < 16 kg (γυναίκες)
- Μυϊκή μάζα: DXA ή βιοαντίσταση
- Απόδοση: Ταχύτητα βάδισης < 0,8 m/s = σοβαρή σαρκοπενία
Συχνές Ερωτήσεις
NRS 2002 ≥ 3 μόνο λόγω διόρθωσης ηλικίας σε 75χρονο — απαιτείται παρέμβαση; Σε NRS 2002 = 3 μόνο λόγω διόρθωσης ηλικίας (βασικό σκορ = 2), η κλινική κρίση είναι κρίσιμη. Σε σταθερό ασθενή με φυσιολογική πρόσληψη — περιοδική παρακολούθηση αρκεί. Σε νοσούντα — παρέμβαση είναι δικαιολογημένη.
Πρέπει να ελεγχθεί η βιταμίνη D σε κάθε γηριατρικό ασθενή με NRS ≥ 3; Ναι — η ανεπάρκεια βιταμίνης D είναι πολύ συχνή και συμβάλλει στη μυϊκή αδυναμία και τον κίνδυνο πτώσεων. Ο έλεγχος είναι φθηνός και θεραπευτικά σημαντικός.
Πώς η σαρκοπενία επηρεάζει τα χειρουργικά αποτελέσματα; Η σαρκοπενία είναι ανεξάρτητος προγνωστικός δείκτης μεταεγχειρητικών επιπλοκών, παρατεταμένης νοσηλείας και υψηλότερης θνητότητας σε γηριατρικούς χειρουργικούς ασθενείς.
Πηγές
- Cruz-Jentoft AJ, et al. Sarcopenia: revised European consensus (EWGSOP2). Age Ageing. 2019;48(1):16–31.
- Cederholm T, et al. ESPEN guidelines on definitions and terminology of clinical nutrition. Clin Nutr. 2017;36(1):49–64.
- Kondrup J, et al. ESPEN guidelines for nutrition screening 2002. Clin Nutr. 2003;22(4):415–421.
