Ταξινόμηση Σοβαρότητας Κρανιοεγκεφαλικής Κάκωσης με Κλίμακα GCS
Η Κλίμακα Κώματος Glasgow αποτελεί τον πρωταρχικό δείκτη ταξινόμησης της σοβαρότητας της κρανιοεγκεφαλικής κάκωσης (ΚΕΚ) στη διεθνή κλινική πρακτική. Τα κατώφλια βαθμολογίας που ορίζονται από διεθνείς κατευθυντήριες οδηγίες επιτρέπουν την τυποποιημένη ταξινόμηση και καθοδηγούν την κλινική διαδικασία. Η ορθή εφαρμογή της κλίμακας κατά την αρχική αξιολόγηση είναι απαραίτητη για την κατηγοριοποίηση του ασθενούς.
Κατώφλια Σοβαρότητας ΚΕΚ κατά GCS
Η διεθνώς αποδεκτή ταξινόμηση βασίζεται στην καλύτερη βαθμολογία GCS μετά την ανάνηψη:
Ήπια ΚΕΚ (Mild TBI)
- GCS 13-15
- Περιλαμβάνει διάσεισμα εγκεφάλου
- Ο ασθενής είναι εγρήγορος ή παρουσιάζει ελάχιστη σύγχυση
- Εξέταση CT κεφαλής ανάλογα με κλινικά κριτήρια (Canadian CT Head Rule, NEXUS)
Μέτρια ΚΕΚ (Moderate TBI)
- GCS 9-12
- Απαιτείται παρακολούθηση σε νοσοκομειακό περιβάλλον
- Υψηλός κίνδυνος εξέλιξης σε σοβαρή κάκωση
- Ένδειξη για CT εγκεφάλου σε όλες τις περιπτώσεις
Σοβαρή ΚΕΚ (Severe TBI)
- GCS 3-8
- Απαιτείται εισαγωγή σε ΜΕΘ
- Ενδεχόμενη ένδειξη για ενδοκρανιακή παρακολούθηση πίεσης
- Εξέταση CT εγκεφάλου επείγουσα
GCS
Κλίμακα κώματος Γλασκόβης
Πότε να Χρησιμοποιηθεί
- Αρχική τριαγή ασθενούς με κεφαλικό τραύμα στο τμήμα επειγόντων
- Ταξινόμηση σοβαρότητας για κατευθυντήριες αποφάσεις διακομιδής
- Τεκμηρίωση νευρολογικής κατάστασης για επικοινωνία μεταξύ ιατρικών ομάδων
- Επαναξιολόγηση πορείας κατά τη νοσηλεία
- Εκτίμηση αποτελέσματος και πρόγνωσης σε ερευνητικό πλαίσιο
Περιορισμοί
- Η αρχική GCS ενδέχεται να επηρεαστεί από αλκοόλ, φάρμακα ή μεταβολικές διαταραχές
- Δεν αντικαθιστά την αξονική τομογραφία εγκεφάλου για τον χαρακτηρισμό της κάκωσης
- Η "καλύτερη" βαθμολογία μετά ανάνηψη είναι πιο αξιόπιστη από την παρουσιαζόμενη βαθμολογία κατά την άφιξη
- Δεν ανιχνεύει διάχυτη αξονική βλάβη ή μικρές εστιακές κακώσεις
- Η βαθμολογία ≤8 δεν ισοδυναμεί πάντοτε με ανάγκη διασωλήνωσης χωρίς άλλη κλινική αξιολόγηση
Συχνές Ερωτήσεις
Ποια βαθμολογία GCS ορίζει τη "σοβαρή" ΚΕΚ; Η σοβαρή ΚΕΚ ορίζεται από GCS ≤8 μετά την αρχική ανάνηψη. Αυτή η τιμή χρησιμοποιείται ευρέως στη διεθνή βιβλιογραφία και στις κατευθυντήριες οδηγίες της Brain Trauma Foundation.
Πότε χρησιμοποιείται η "μετα-ανάνηψη" βαθμολογία GCS; Η βαθμολογία που χρησιμοποιείται για ταξινόμηση αξιολογείται αφού αντιμετωπιστούν άμεσα αίτια μειωμένης συνείδησης (υποξία, υπόταση, υπογλυκαιμία). Η αρχική βαθμολογία κατά την άφιξη καταγράφεται επίσης αλλά μπορεί να μην αντανακλά την πραγματική νευρολογική κατάσταση.
Πρέπει η GCS να αξιολογείται πριν ή μετά τη χορήγηση αναλγητικών; Ιδανικά, η αρχική GCS καταγράφεται πριν τη χορήγηση οποιωνδήποτε καταστολικών φαρμάκων. Εφόσον έχει γίνει χορήγηση, τεκμηριώνεται σαφώς στο κλινικό αρχείο μαζί με τα φάρμακα και τη δοσολογία.
Πηγές
- Brain Trauma Foundation. Guidelines for the Management of Severe Traumatic Brain Injury, 4th ed. 2016.
- Teasdale G, Maas A, Lecky F, et al. The Glasgow Coma Scale at 40 years. Lancet Neurol. 2014;13(8):844-854.
- Carney N, et al. Guidelines for the Management of Severe TBI. Neurosurgery. 2017;80(1):6-15.
