GAD-7 i Diferencijalna Dijagnoza Anksioznih Poremećaja
GAD-7 mjeri opću anksioznost — ne razlikuje dijagnoze unutar spektra anksioznih poremećaja. Visok GAD-7 zbroj može odgovarati GAD-u, ali i paničnom poremećaju, socijalnoj anksioznosti, PTSP-u ili anksioznosti kao sekundarnom simptomu druge bolesti.
GAD-7
Upitnik za Opći anksiozni poremećaj
Jeste li u posljednja 2 tjedna iskusili neki od sljedećih problema?
Klinička obilježja za diferencijalnu dijagnozu
Generalizirani anksiozni poremećaj (GAD):
- Višetjedna, difuzna, nekontrolirana briga o svakodnevnim stvarima
- Nema specifičnih triggera
- Tjelesni simptomi: napetost mišića, umor, poremećaj sna, razdražljivost
- GAD-7 tipično visok (≥ 10)
Panični poremećaj:
- Epizodne, akutne napadaje panike (tachykardia, dispneja, derealzacija, strah od umiranja)
- Bez napadaja bolesnik može biti relativno smiren → GAD-7 može biti umjeren
- Anticipatorna anksioznost između napadaja može podići GAD-7
Socijalna anksioznost (socijalni anksiozni poremećaj):
- Strah od socijalnih situacija, promatranosti, osude
- Izbjegavanje socijalnih situacija
- GAD-7 može biti povišen, ali dominira sociofobni pattern
PTSP (posttraumatski stresni poremećaj):
- Prethodna traumatska iskustvo kao okidač
- Flashbackovi, noćne more, hipervigilnost, izbjegavanje podsjeta
- GAD-7 često visok, ali specifični trauma-simptomi upućuju na PTSP
Anksioznost kao sekundarni simptom:
- Hipertireoza, feokromocitom, hipoglikemija, srčane aritmije
- Potreban internistički probir (TSH, glukozu natašte, EKG) kod atipičnih prezentacija
Ključna pitanja za diferencijalnu dijagnozu
- Je li zabrinutost difuzna ili fokusirana na specifičnu situaciju/objekt?
- Ima li bolesnik epizodne napadaje panike?
- Postoji li anamneza traume?
- Je li anksioznost prisutna samo u socijalnim situacijama?
- Postoje li somatski simptomi koji mogu uputiti na medicinsku uzroka?
Dopunski instrumenti za specifičnu dijagnozu
| Poremećaj | Instrument |
|---|---|
| Panični poremećaj | Panic Disorder Severity Scale (PDSS) |
| Socijalna anksioznost | Liebowitz Social Anxiety Scale (LSAS) |
| PTSP | PCL-5 (PTSD Checklist for DSM-5) |
| OKP | Y-BOCS (Yale-Brown Obsessive Compulsive Scale) |
Često postavljana pitanja
GAD-7 ≥ 10 ali bez difuzne brige — je li to GAD? Možda ne. Visok GAD-7 bez difuzne, nekontrolisane brige usmjerava na diferencijalnu dijagnozu — posebno panični poremećaj (visok GAD-7 zbog anticipatorne anksioznosti) ili PTSP. Klinički intervju neophodan.
Može li bolesnik imati GAD i panični poremećaj istovremeno? Da. Komorbiditet je čest. Oko 20–30 % bolesnika s GAD-om ima i panični poremećaj. U takvim slučajevima liječenje cilja oba poremećaja.
Procijenite i diferencirajte anksioznost
Pristupite GAD-7 kalkulatoru u Mediately kao polaznom probiru, uz klinički intervju za preciznu dijagnozu.
