Zrewidowana Skala Genewska: Zatorowość Płucna – Kalkulator
Zrewidowana Skala Genewska (Revised Geneva Score, rGS) jest zwalidowaną skalą kliniczną do oceny prawdopodobieństwa zatorowości płucnej (PE) przed testem (PTP). Kalkulator oblicza wynik na podstawie ośmiu obiektywnych zmiennych klinicznych bez subiektywnej oceny lekarskiej.
Zmienne i Punktacja Revised Geneva Score
| Zmienna kliniczna | Punkty |
|---|---|
| Wiek > 65 lat | 1 |
| Wcześniejsza DVT lub PE | 3 |
| Zabieg chirurgiczny lub złamanie w ciągu 1 miesiąca | 2 |
| Aktywny nowotwór złośliwy | 2 |
| Ból jednostronny kończyny dolnej | 3 |
| Krwioplucie | 2 |
| HR 75–94 ud/min | 3 |
| HR ≥ 95 ud/min | 5 |
| Bolesność przy palpacji żył głębokich i obrzęk jednostronny | 4 |
Interpretacja: 0–3 pkt: niskie PTP; 4–10 pkt: pośrednie PTP; ≥ 11 pkt: wysokie PTP.
Skala Wellsa / Genewska — Ryzyko Zatorowości Płucnej
Ocena klinicznego prawdopodobieństwa zatorowości płucnej — wg wytycznych ESC 2019
Poprawioną skalę genewską (Le Gal i in., 2006) zastosowano w wersji 3-poziomowej, natomiast uproszczoną, poprawioną skalę genewską (Klok i in., 2008) zastosowano w wersji dwupoziomowej.
Kiedy Stosować Revised Geneva Score
- Przy każdym pacjencie z podejrzeniem PE na oddziale ratunkowym lub internistycznym
- Przy wyborze ścieżki diagnostycznej: niskie PTP + ujemny D-dimer wykluczy PE bez TK-PA
- Przy dokumentacji uzasadnienia dla badań diagnostycznych (TK-PA, scyntygrafia)
- Przy przekazaniu pacjenta między lekarzami: obiektywna miara kliniczne prawdopodobieństwa PE
Ograniczenia
- Skala ocenia tylko kliniczne PTP; nie zastępuje TK-PA ani oceny laboratoryjnej
- D-dimer jest wiarygodny jako test wykluczający PE wyłącznie przy niskim lub pośrednim PTP
- Przy wysokim PTP D-dimer nie wyklucza PE; wymagane TK angiografia niezależnie od wyniku D-dimera
Często Zadawane Pytania
Czym różni się Revised Geneva Score od skali Wellsa dla PE? Revised Geneva Score nie uwzględnia subiektywnej oceny lekarza ("PE bardziej prawdopodobna niż alternatywne rozpoznanie"), co zwiększa obiektywność i powtarzalność. Skala Wellsa PE jest szerzej stosowana w Ameryce Północnej, podczas gdy Geneva Score jest preferowany w Europie, szczególnie we wdrożeniu ESC 2019.
Jaka jest rola D-dimera po obliczeniu Geneva Score? Przy PTP niskim (0–3 pkt): ujemny D-dimer (< 500 µg/L) wyklucza PE bez dalszej diagnostyki. Przy PTP pośrednim (4–10 pkt): ujemny D-dimer po korekcie do wieku (dla pacjentów > 50 lat: próg = wiek × 10 µg/L) może wykluczyć PE. Przy PTP wysokim (≥ 11 pkt): D-dimer nie jest diagnostyczny; wymagane TK-PA.
Kiedy stosować zmodyfikowany Geneva Score (bez HR)?" Przy pacjentach z tachykardią wynikającą z innych przyczyn (ból, lęk, migotanie przedsionków) parametr HR może zawyżać wynik. Uproszczona wersja Geneva Score (bez HR lub ze skorygowaną punktacją HR) jest badana, lecz nie jest jeszcze standardem klinicznym.
Źródła
- Le Gal G, et al. Prediction of pulmonary embolism in the emergency department: the revised Geneva score. Ann Intern Med. 2006;144(3):165-171.
- Konstantinides SV, et al. 2019 ESC Guidelines for the diagnosis and management of acute pulmonary embolism. Eur Heart J. 2020;41(4):543-603.
