HOMA-IR Kalkulator za Insulinsku Rezistenciju
HOMA-IR (Homeostatic Model Assessment of Insulin Resistance) je široko korišćen indeks koji se izračunava iz vrednosti glikemije i insulina našte i primenjuje za orijentacionu procenu stepena insulinske rezistencije.
HOMA-IR kalkulator insulinske rezistencije
Procena beta-ćelijske funkcije i insulinske rezistencije iz glukoze i insulina natašte
Kako se izračunava HOMA-IR
Za izračunavanje su neophodne dve vrednosti izmerene u stanju gladovanja:
Kada je glikemija izražena u mmol/L:
HOMA-IR = (Glikemija našte [mmol/L] × Insulin našte [μIU/mL]) / 22,5
Kada je glikemija izražena u mg/dL:
HOMA-IR = (Glikemija našte [mg/dL] × Insulin našte [μIU/mL]) / 405
Oba oblika formule daju numerički ekvivalentan rezultat.
Kada koristiti HOMA-IR kalkulator
- U inicijalnoj proceni pacijenata sa sumnjom na insulinsku rezistenciju
- U praćenju metaboličkog odgovora na terapijske intervencije (dijeta, fizička aktivnost, farmakoterapija)
- Kao dopunski podatak kod pacijenata sa predijabetesom, metaboličkim sindromom ili PCOS-om (smernice ne preporučuju rutinsko testiranje insulinske rezistencije kod PCOS-a)
- U endokrinološkoj i internističkoj ambulantnoj praksi
Ograničenja
- HOMA-IR je indirektna procena insulinske rezistencije i nije zamena za zlatni standard (hiperinsulinemični euglikemični clamp).
- Rezultat je validan samo uz uzorke uzete u stanju gladovanja od najmanje 8 sati.
- Normativne vrednosti mogu varirati u zavisnosti od populacije, uzrasta, pola i metode merenja insulina.
- Pojedinačni rezultat treba tumačiti u kontekstu kliničke slike, a ne izolovano.
Često postavljana pitanja
Koji je normalan HOMA-IR? Ne postoji granična vrednost definisana smernicama. U literaturi se vrednosti ispod približno 2,5 često navode kao normalne, a vrednosti iznad približno 2,5–3,0 kao orijentacioni pokazatelj insulinske rezistencije. Pragovi zavise od populacije, uzrasta, pola i metode merenja insulina, pa ih treba tumačiti uz referentne vrednosti laboratorije.
Da li je HOMA-IR dovoljan za dijagnozu insulinske rezistencije? HOMA-IR je indirektni pokazatelj. Klinička procena insulinske rezistencije zahteva integraciju više parametara: anamneze, kliničkog nalaza, antropometrijskih merenja i biohemijskog profila.
Zašto je potrebno gladovanje pre uzimanja uzoraka? I glikemija i insulin moraju biti izmereni u bazalnim uslovima. Unos hrane menja oba parametra, što bi učinilo izračunati indeks nepouzdanim.
Izvori
- Matthews DR, et al. Homeostasis model assessment: insulin resistance and beta-cell function from fasting plasma glucose and insulin concentrations in man. Diabetologia. 1985;28(7):412–9.
- Bonora E, et al. Prevalence of insulin resistance in metabolic disorders: the Bruneck Study. Diabetes. 1998;47(10):1643–9.
- Antuna-Puente B, et al. How can we measure insulin sensitivity/resistance? Diabetes Metab. 2011;37(3):179–88.
- Gayoso-Diz P, et al. Insulin resistance (HOMA-IR) cut-off values and the metabolic syndrome in a general adult population: effect of gender and age: EPIRCE cross-sectional study. BMC Endocr Disord. 2013;13:47.
