Ετήσιος Κίνδυνος Εγκεφαλικού Εμβολής σε Κολπική Μαρμαρυγή ανά Βαθμολογία CHA2DS2-VA
Η ποσοτικοποίηση του ετήσιου κινδύνου εγκεφαλικού επεισοδίου ανά βαθμολογία CHA2DS2-VA παρέχει ουσιώδη πληροφορία για την κλινική εκτίμηση και την επικοινωνία κινδύνου με τον ασθενή. Τα δεδομένα αυτά προέρχονται από μεγάλες επιδημιολογικές μελέτες και μητρώα ασθενών με κολπική μαρμαρυγή χωρίς αντιπηκτική αγωγή. Η κατανόηση του απόλυτου κινδύνου συμπληρώνει την αξιολόγηση κατωφλίου κλίμακας για τεκμηριωμένη θεραπευτική λήψη απόφασης.
Ετήσιος Κίνδυνος Εγκεφαλικού ανά Βαθμολογία CHA2DS2-VASc
Τα παρακάτω δεδομένα βασίζονται σε μελέτες πληθυσμών ΚΜ χωρίς αντιπηκτική αγωγή:
| CHA2DS2-VASc | Εκτιμώμενος Ετήσιος Κίνδυνος ΑΕΕ/Εμβολής (%) |
|---|---|
| 0 | 0% |
| 1 | 1.3% |
| 2 | 2.2% |
| 3 | 3.2% |
| 4 | 4.0% |
| 5 | 6.7% |
| 6 | 9.8% |
| 7 | 9.6% |
| 8 | 6.7% |
| 9 | 15.2% |
Σημείωση: Τα ποσοστά κυμαίνονται μεταξύ μελετών. Τα παραπάνω αντιπροσωπεύουν εκτιμήσεις βασισμένες στη μελέτη Lip et al. (2010) και Euro Heart Survey. Ο υπολογισμός CHA2DS2-VA παρέχει βαθμολογία 0-8 χωρίς το φύλο ως αθροιζόμενο παράγοντα.
Επίδραση Αντιπηκτικής Αγωγής
- Αντιπηκτική αγωγή μειώνει τον κίνδυνο ΑΕΕ κατά ~64% σε σχέση με εικονικό φάρμακο (ανταγωνιστές βιταμίνης Κ)
- Σχετική μείωση κινδύνου με NOAC έναντι AVK: ~19% μείωση ΑΕΕ/συστηματικής εμβολής, ~52% μείωση ενδοκρανιακής αιμορραγίας
- Απόλυτη μείωση κινδύνου εξαρτάται από βασικό κίνδυνο (υψηλότερο όφελος σε υψηλότερο CHA2DS2-VA)
Κίνδυνος Αιμορραγίας (HAS-BLED)
Εκτός από τον κίνδυνο ΑΕΕ, η αξιολόγηση αιμορραγικού κινδύνου παρέχει πλαίσιο για εξατομικευμένη εκτίμηση ωφέλους/κινδύνου:
- HAS-BLED 0: χαμηλός αιμορραγικός κίνδυνος
- HAS-BLED 1–2: μέτριος αιμορραγικός κίνδυνος
- HAS-BLED ≥3: υψηλός αιμορραγικός κίνδυνος — ανάγκη αντιμετώπισης τροποποιήσιμων παραγόντων
CHA₂DS₂-VA και CHADS₂
Εκτίμηση κινδύνου εγκεφαλικού επεισοδίου σε ασθενείς με μη βαλβιδική κολπική μαρμαρυγή
OR
Περιφερική αγγειακή νόσος (PVD), συμπεριλαμβανομένων των εξής: διαλείπουσα χωλότητα, προηγούμενη επαναγγείωση για PVD, διαδερμική ή χειρουργική επέμβαση στην κοιλιακή αορτή και σύνθετη αορτική πλάκα στην απεικόνιση (που ορίζονται ως χαρακτηριστικά κινητικότητας, εξέλκωσης, σχηματισμού μίσχου ή πάχους ≥ 4 mm)
Πότε να Χρησιμοποιηθεί
- Επικοινωνία απόλυτου κινδύνου εγκεφαλικού στον ασθενή
- Αξιολόγηση ωφέλους αντιπηκτικής αγωγής ανά επίπεδο κινδύνου
- Εκτίμηση κόστους-αποτελεσματικότητας για πολιτικές υγείας
- Εκπαίδευση ιατρικού και νοσηλευτικού προσωπικού σε ΚΜ
- Παρουσίαση ατομικού κινδύνου για ενημερωμένη συναίνεση ασθενούς
Περιορισμοί
- Τα ποσοστά κινδύνου διαφέρουν μεταξύ μελετών και πληθυσμών αναφοράς
- Τα δεδομένα προέρχονται από ιστορικές μελέτες πριν τη διαδεδομένη χρήση NOAC
- Ο κίνδυνος ΑΕΕ σε ΚΜ αυξάνεται σε συνδυασμό με άλλους παράγοντες (ΟΕΜ, ΧΝΝ, κ.λπ.)
- Δεν υπάρχουν αξιόπιστα δεδομένα για CHA2DS2-VA ≥7 λόγω μικρού αριθμού ασθενών
- Ατομικός κίνδυνος δεν προβλέπεται με ακρίβεια από μέσους πληθυσμιακούς κινδύνους
Συχνές Ερωτήσεις
Μειώνεται ο κίνδυνος εγκεφαλικού μετά τη νόρμανση του καρδιακού ρυθμού; Η επαναφορά σε φλεβοκομβικό ρυθμό δεν ισοδυναμεί με εξάλειψη του κινδύνου εγκεφαλικού. Η αντιπηκτική αγωγή συνεχίζεται σύμφωνα με τη βαθμολογία CHA2DS2-VA, ανεξαρτήτως ρυθμού μετά καρδιοανάταξη ή κατάλυση.
Πώς επηρεάζει ο εγκεφαλικός κίνδυνος τη συζήτηση με τον ασθενή; Η παρουσίαση απόλυτου κινδύνου (π.χ. "4 στους 100 ασθενείς με αυτό το προφίλ εμφανίζουν εγκεφαλικό ανά έτος χωρίς αντιπηκτική αγωγή") διευκολύνει την κατανόηση και υποστηρίζει την κοινή λήψη απόφασης.
Αλλάζει ο κίνδυνος ΑΕΕ με βελτίωση της υπέρτασης ή του διαβήτη; Η καλύτερη ρύθμιση των τροποποιήσιμων παραγόντων κινδύνου (υπέρταση, διαβήτης) σχετίζεται με χαμηλότερο συνολικό κίνδυνο ΑΕΕ, αλλά δεν αλλάζει τη βαθμολογία CHA2DS2-VA. Η βαθμολόγηση αντανακλά την παρουσία παθολογίας, όχι τον βαθμό ελέγχου της.
Πηγές
- Lip GYH, et al. Refining clinical risk stratification using a novel risk factor-based approach: the Euro Heart Survey on AF. Chest. 2010;137(2):263-272.
- Olesen JB, et al. Validation of risk stratification schemes for predicting stroke in patients with AF. BMJ. 2011;342:d124.
- Ruff CT, et al. Comparison of the efficacy and safety of new oral anticoagulants with warfarin in patients with AF: a meta-analysis. Lancet. 2014;383(9921):955-962.
